Metodologia
Zasada nadrzędna: każda liczba, którą pokazujemy, pochodzi z tekstu aktu prawnego, nie z prasy, i ma przypięty test regresyjny (tzw. złoty wektor), wyliczony niezależnie drugą metodą. Wszystko liczy się w Twojej przeglądarce — żadna dana finansowa nie jest wysyłana na serwer. To symulacja edukacyjna, nie porada podatkowa ani inwestycyjna.
Źródła prawa
- OKI: ustawa z dnia 3 lipca 2026 r. o osobistych kontach inwestycyjnych, Dz.U. 2026 poz. 1098 (ogłoszona 18 sierpnia 2026 r., wchodzi w życie 1 stycznia 2027 r. — art. 46).
- IKE i IKZE: ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o indywidualnych kontach emerytalnych oraz indywidualnych kontach zabezpieczenia emerytalnego; limity wpłat na 2026 r. z obwieszczeń MRPiPS z listopada 2025 r.
- OIPE: ustawa z dnia 7 lipca 2023 r. o ogólnoeuropejskim indywidualnym produkcie emerytalnym, Dz.U. 2023 poz. 1843; limit wpłat na 2026 r. z obwieszczenia (M.P. 2025 poz. 1151); zwolnienie wypłat — art. 21 ust. 1 pkt 58aa ustawy o PIT.
- Podatek Belki: 19% od dochodów kapitałowych — ustawa o PIT.
Jak opodatkowane jest każde z pięciu kont
| Konto | W trakcie | Przy wypłacie | Limit wpłat | Warunki wypłaty bez podatku |
|---|---|---|---|---|
| rachunek zwykły | Belka 19% od zysków zrealizowanych obrotem (suwak w kalkulatorze) | Belka 19% od pozostałego zysku przy sprzedaży | bez limitu | — |
| OKI | podatek od wartości: 0,85% w 2027 r. (art. 43); ustawy o PIT nie stosuje się do przychodów z aktywów OKI (art. 32 pkt 1) | bez podatku | bez limitu wpłat; zwolnienia z podatku od wartości (kwoty ustawowe od 2027 r., zamrożone do 2029 r.): 25 000 zł + do 100 000 zł łącznie (art. 26 ust. 1–2) | — |
| IKE | bez podatku | bez podatku po 60. roku życia (55 przy uprawnieniach emerytalnych) i wpłatach w co najmniej 5 latach kalendarzowych (art. 34 ust. 1 pkt 1 ustawy o IKE/IKZE) | 28 260 zł (2026) | wiek 60/55 + staż 5 lat |
| IKZE | wpłata odliczana od dochodu (zwrot wg Twojej stawki PIT) | zryczałtowane 10% od całości, od 65. roku życia (art. 30 ust. 1 pkt 14 ustawy o PIT; warunki wypłaty — art. 34a ust. 1 pkt 1 ustawy o IKE/IKZE) | 11 304 zł / 16 956 zł dla samozatrudnionych (2026) | wiek 65 + wpłaty w 5 latach |
| OIPE | bez podatku | bez podatku (art. 21 ust. 1 pkt 58aa PIT) na warunkach jak IKE: 60/55 lat + 5 lat wpłat (art. 14 ust. 1 ustawy o OIPE) | 28 260 zł (2026) — limit odrębny od IKE (art. 12 ust. 1 ustawy o OIPE) | wiek 60/55 + staż 5 lat |
Odrębność limitu OIPE od limitu IKE sprawdziliśmy w obu ustawach w obu kierunkach — żaden przepis nie każe liczyć wpłat wspólnie; jedyna interakcja to powtórna wypłata transferowa IKE→OIPE (art. 13 ust. 2 ustawy o OIPE), której v1 nie modeluje. Dla wysokich oszczędności OIPE realnie podwaja przestrzeń „w stylu IKE": 28 260 + 28 260 zł rocznie.
Podatek OKI: od czego dokładnie
- Stawka: 0,85% w 2027 r. (przepis przejściowy — art. 43). Od 2028 r.: 19% × stopa referencyjna NBP z 31 października roku poprzedniego, nie mniej niż 0,1%, zaokrąglana w dół do dwóch miejsc po przecinku (art. 25 ust. 1), ogłaszana obwieszczeniem do 30 listopada (art. 25 ust. 2). Kalkulator domyślnie utrzymuje 0,85% przez cały horyzont — to założenie, które możesz zmienić w formularzu.
- Podstawa: średnia dziennych wycen aktywów w roku, liczona osobno dla grupy oszczędnościowej i inwestycyjnej (art. 23 ust. 2–4, art. 24 ust. 1). Podatek jest należny także w roku straty — bo podstawą jest wartość, nie zysk (art. 22 ust. 1, art. 5 ust. 1 pkt 3 lit. c) — i niezależnie od tego, gdzie kapitał jest zainwestowany (art. 22 ust. 2).
- Zwolnienia: najpierw do 25 000 zł podstawy koszyka oszczędnościowego, potem — wyłącznie dla aktywów grupy inwestycyjnej — reszta wspólnego budżetu 100 000 zł (art. 26 ust. 1–2). Ważny detal, który łatwo przeoczyć: nadwyżka koszyka oszczędnościowego ponad 25 000 zł nigdy nie korzysta z reszty limitu — 130 000 zł w koszyku oszczędnościowym to podatek od 105 000 zł, nie od 30 000 zł. Kwoty zwolnień są zamrożone do 2029 r.; waloryzacja o CPI dopiero od roku podatkowego 2030 (art. 44).
- Które aktywa korzystają ze zwolnień: tylko złotowe — m.in. akcje spółek o kapitale zakładowym w złotych, obligacje i listy zastawne w złotych, bony, gotówka PLN (art. 26 ust. 1 pkt 1 lit. a–e i pkt 2 lit. e–h); fundusze i ETF-y tylko, gdy polityka inwestycyjna zapewnia co najmniej 70% takich aktywów. Aktywa zagraniczne można trzymać w OKI (i nie płacą PIT), ale zwolnienie ich nie obejmuje — stąd pułapka OKI.
- Transfery: wypłata transferowa między kontami działa tylko OKI→OKI (art. 2 ust. 1 pkt 27; przepis przewiduje osobno przypadki szczególne — zawieszenie lub wycofanie aktywów OKI z obrotu i śmierć posiadacza). Wejścia transferem z IKE, IKZE ani ze zwykłego rachunku nie ma — wejście do OKI istniejącym portfelem oznacza sprzedaż i zapłatę Belki dziś; kalkulator liczy ten koszt wejścia i moment, w którym się zwraca.
Odczyt art. 23 ust. 2–4, wprost
Przepis dolicza do podstawy wpłaty z dnia wpłaty, a następnie (ust. 4) pomniejsza sumę o wpłaty dokonane w dniach bez wypłat. Przyjmujemy — i tak liczy kalkulator — że dla inwestora, który nie wypłaca w dniu wpłaty, te człony znoszą się do zera, a podstawa sprowadza się do zwykłej średniej dziennych wycen. Ten odczyt potwierdza tekst ogłoszonej ustawy i uzasadnienie do druku sejmowego 2580, które wprost wypisuje wzór z zerowaniem dla przypadku bez wypłat; przepis działa więc jako zapora przed sztucznym zaniżaniem podstawy (wpłata i wypłata tego samego dnia). Przed decyzjami na dużą skalę warto mieć własną interpretację indywidualną — obie wersje odczytu mamy zaimplementowane i przetestowane, więc odmienna interpretacja zmienia u nas jeden parametr, nie model.
Ścieżka wzrostu: jedno założenie, jawnie
Kalkulator prowadzi kapitał po deterministycznej ścieżce o stałej rocznej stopie zwrotu (kapitalizacja dzienna między zdarzeniami wpłat). Średnia dziennych wycen ma wtedy postać zamkniętą (suma geometryczna), którą liczymy dokładnie — bez pętli po dniach — i którą test porównuje co do grosza z jawną iteracją po 365 dniach. Zmienność rynkowa dodaje szum wokół tej średniej, ale jej nie przesuwa: średnia jest operatorem liniowym, więc oczekiwana średnia dzienna równa się średniej dziennej ścieżki oczekiwanej. Nie modelujemy za to ryzyka sekwencji zwrotów ani scenariuszy — to projekcja, nie prognoza.
Solver: co właściwie optymalizujemy
- Cel: maksimum majątku netto na koniec horyzontu — wszystkie konta rozliczone tak, jakbyś wypłacał: IKE/OIPE bez podatku (jeśli odblokowane), IKZE z ryczałtem 10%, rachunek zwykły z odroczoną Belką, OKI bez PIT.
- Zmienne: podział każdej rocznej wpłaty między pięć kont + jednorazowa decyzja o przeniesieniu istniejących aktywów. Zwrot PIT z wpłat na IKZE wraca do puli oszczędności kolejnego roku (możesz to wyłączyć) i solver rozdziela go jak każdą inną złotówkę.
- Ograniczenia twarde: limity IKE/IKZE/OIPE, dopuszczalność klas aktywów per konto, wiek odblokowania i minimalny staż wpłat. Kapitał, którego warunki wypłaty nie zdążą się spełnić przed horyzontem, nie jest liczony do wyniku — pokazujemy go osobno jako zablokowany. Plan może też celowo „odblokować" zastany kapitał, dopłacając brakujące lata stażu.
- Algorytm: dokładny ewaluator rok po roku + zachłanna alokacja krańcowa i przeszukiwanie lokalne do pełnej zbieżności (deterministyczne rozstrzyganie remisów). Nagłówkowa kwota „zła kolejność kosztuje Cię X" to różnica dwóch dokładnie wyliczonych planów, nigdy szacunek. Gdyby przeszukiwanie nie osiągnęło zbieżności, wynik oznaczamy jako dolne ograniczenie — nie jako optimum.
- Punkt odniesienia: popularna kolejność „IKZE → IKE → OIPE → reszta". Uczciwość każe dodać: dopóki Twoje wpłaty razem z reinwestowanym zwrotem z IKZE mieszczą się w sumie limitów IKZE + IKE + OIPE (67 824 zł w liczbach 2026 — czyli do 64 206,72 zł własnych oszczędności rocznie przy PIT 32%, a 66 467,52 zł przy PIT 12%), ta kolejność jest u nas dokładnie optymalna — kalkulator to potwierdza, zamiast wmawiać Ci stratę. Dotyczy to domyślnego ustawienia z reinwestowanym zwrotem: jeśli zwrot z IKZE wydajesz, popularna kolejność nie jest optymalna nawet poniżej tych progów, bo niereinwestowany zwrot zostawia z IKZE głównie ryczałt 10% przy wypłacie — kalkulator pokaże Ci to wprost. Poniżej tych kwot popularna kolejność jest optymalna przy każdym horyzoncie; powyżej — psuje się najpierw przy horyzontach długich (dokładna granica zależy od stawki PIT, horyzontu i reinwestowanego zwrotu). Realne kwoty „złej kolejności": np. przy 100 000 zł rocznie przez 30 lat to 66 551,06 zł, a przez 40 lat — 476 454,15 zł różnicy.
- PPK: traktujemy jako ograniczenie (wpłata podstawowa pomniejsza wolne oszczędności), nie jako konto do optymalizacji — a jeśli uczestniczysz, przypominamy, że dopłata pracodawcy 1,5% pensji to natychmiastowy zwrot 75% z wpłaty własnej 2%, którego żadne konto tu nie pobije.
Grosze i zaokrąglenia
Wnętrze projekcji liczy się w pełnej precyzji deterministycznie (własne, przenośne funkcje wykładnicze — ten sam wynik co do bitu na każdym urządzeniu), a każda pokazywana kwota jest zaokrąglana dokładnie raz, na końcu, do grosza (połówki od zera). Dzienny współczynnik wzrostu (1+r)^(1/365) jest liczbą niewymierną — dlatego jedno zaokrąglenie na granicy raportowania, a nie kwantyzacja po drodze, jest jedynym sposobem, by wyniki zgadzały się z niezależnym przeliczeniem.
Wektory: liczby, które pilnują kalkulatora
Zestaw ponad 400 automatycznych testów uruchamiamy przed każdą zmianą; każda z poniższych wartości jest dodatkowo wyprowadzona niezależnie w arytmetyce dziesiętnej (60 cyfr) poza kalkulatorem. Przykłady:
| Przypadek | Wynik przypięty |
|---|---|
| OKI: 100 000 zł aktywów kwalifikowanych, wartość stała, 2027 | podatek 0,00 zł (zwolnienie pokrywa podstawę) |
| OKI: 250 000 zł kwalifikowanych, wartość stała | podatek 1 275,00 zł (0,85% od 150 000 zł) |
| OKI: 40 000 zł oszczędnościowych + 90 000 zł polskich akcji | podatek 255,00 zł (25 000 zł najpierw, potem 75 000 zł dla akcji) |
| OKI: 130 000 zł wyłącznie oszczędnościowych | podatek 892,50 zł (nadwyżka ponad 25 000 zł nie korzysta z reszty limitu) |
| OKI: 100 000 zł zagranicznego ETF, wartość stała | podatek 850,00 zł (zero zwolnienia) |
| rachunek zwykły: 100 000 zł, 8%/rok, 10 lat, sprzedaż na końcu | netto 193 872,92 zł |
| OKI: ten sam scenariusz | netto 198 864,55 zł (+2,57% vs rachunek) |
| OKI vs rachunek: 30 lat, 8%/rok | OKI przegrywa o 47 623,42 zł (−5,71%) |
| IKZE: wpłata 11 304 zł | zwrot 1 356,48 zł (12%) / 3 617,28 zł (32%) |
| styczeń vs grudzień (ta sama wpłata roczna) | różnica liczona dokładnie, nie szacowana |
Założenia tymczasowe (stan na sierpień 2026)
- Limity wpłat IKE, IKZE i OIPE na 2027 r. nie są jeszcze ogłoszone (obwieszczenia ~listopad 2026). Liczymy na limitach 2026: IKE 28 260 zł, IKZE 11 304 / 16 956 zł, OIPE 28 260 zł.
- Lista aktywów dopuszczalnych w OIPE zależy od dostawcy produktu — przyjmujemy, że pokrywa się z IKE. Rynek dostawców OIPE w Polsce jest wąski: zanim wpiszesz OIPE w plan, sprawdź, czy masz u kogo je otworzyć.
- Stawka OKI po 2027 r. nieznana (wzór z art. 25 znany, stopa NBP z 31.10.2027 — nie); domyślnie utrzymujemy 0,85%.
Czego v1 świadomie nie modeluje
- ryzyka i zmienności (jedna deterministyczna ścieżka zwrotu), ryzyka walutowego i kosztów transakcyjnych;
- dywidend wypłacanych na bieżąco (portfel modelujemy jako akumulujący; obrót na rachunku zwykłym oddaje suwak turnover);
- roku otwarcia konta w trakcie roku (lata projekcji mają 365 dni), powtórnych transferów IKE→OIPE, dobrowolnej dopłaty do PPK, PPE, optymalizacji małżeńskiej, spadków i darowizn;
- gotówki maklerskiej PLN jako osobnej grupy zwolnienia (modelujemy grupę oszczędnościową z pkt 1).
Prywatność wyników
Link „udostępnij" koduje parametry w części adresu za znakiem # (fragmencie), której przeglądarka nie wysyła na żaden serwer. Nie przechowujemy Twojego planu — dlatego powiadomienia e-mail (jeśli się zapiszesz) opisują zmianę przepisów i zapraszają do ponownego przeliczenia, a nie odtwarzają Twojego wyniku.
Kontakt: kontakt@taxwrap.eu · polityka prywatności · wersja tekstów zgód: pl-2026-08-29